|
رشته مديريت در كشور ما داراي شاخه هاي متعددي مي باشد كه از آن جمله مي توان به مديريت بازرگاني، صنعتي، دولتي، جهانگردي، بيمه، بيمه اكو، امورگمركي و امور بانكي اشاره كرد و همچنين از شاخه هاي تخصصي تري مثل مديريت كميسرياي دريايي يا اداره امور بيمارستانها نام برد.
گرايش مديريت بازرگاني:
يك دانشجوي مديريت بازرگاني بهعنوان يك مدير تجاري تحصيل كرده، مي تواند امور تجاري را تفكيك كرده و اداره كند و به ياري قدرت خلاقه ي خويش در ايجاد بازار جديد، ارائه خدمات متنوع و تازه، ابداع روشهاي جديد در عرضه و توزيع، كارآفرين باشد. يك فارغ التحصيل مديريت بازرگاني بايد بتواند براي كالاهاي موجود، بازار جديدي پيدا كرده يا روشهاي مطلوب توزيع را در سيستم دولتي طراحي كند. چون امروز يكي از بزرگترين مشكلات كشور ما رساندن محصولات كشاورزي مثل برنج، چاي و مركبات به بازار و به دست مصرف كننده است.
دروس مشترك بين گرايشهاي مختلف مديريت
اصول حسابداري، رياضيات و كاربرد آن در مديريت، آمار و كاربرد آن در مديريت، كامپيوتر و كاربرد آن در مديريت، اقتصاد خرد، اقتصاد كلان، روش تحقيق در مديريت، مباني سازمان و مديريت، تحقيق در عمليات، مديريت رفتار سازماني، مديريت منابع انساني، حقوق اساسي، مباني مديريت اسلامي، مباني سازمان و مديريت، سيستم هاي اطلاعاتي در مديريت.
دروس اصلي و تخصصي گرايش مديريت بازرگاني
مديريت استراتژيك، حقوق بازرگاني، حسابرسي، مديريت توليد، مديريت مالي، توسعه اقتصادي و برنامه ريزي، روانشناسي كار، حسابداري صنعتي، بازاريابي و مديريت بازار، تجزيه و تحليل و طراحي سيستم، سازمانهاي پولي و مالي بين المللي، بازرگاني بين المللي، بازاريابي بين المللي، پول و ارز و بانكداري، سياست پولي و مالي، سيستم هاي خريد و انبارداري توزيع، حقوق بازرگاني بين الملل، تحقيقات بازاريابي، روابط صنعتي، سمينار در مسايل مالي، سمينار در مسايل بازاريابي، بهره وري و تجزيه و تحليل آن در سازمان.
گرايش مديريت صنعتي
حضور يك كارشناس مديريت صنعتي كه مسوليت نيروي انساني را بر عهده بگيرد، در هر واحد صنعتي ضروري است تا وي بتواند با استفاده از دانش خويش، مشاركت، مهارت و انگيزه نيروي انساني واحد صنعتي مورد نظر را افزايش دهد. يكي از علل عدم موفقيت صنايع ما اين است كه اكثر مسولين واحدهاي صنعتي، فارغ التحصيل مديريت صنعتي نيستند. مديريت صنعتي داراي سه بعد اصلي فني و تكنيكي، بعد مالي و بعد رفتاري و اجتماعي مي باشد. در رشته مهندسي صنايع دانشجويان بيشتر به مطالعه بعد فني و تكنيكي صنايع مي پردازند اما رشته مديريت صنعتي به دو بعد مالي و رفتاري صنايع تاكيد بيشتري دارد.
دروس اصلي و تخصصي گرايش مديريت صنعتي
مديريت مالي، روانشناسي صنعتي، حسابداري صنعتي، بازاريابي و مديريت بازار، كنترل كيفيت آماري، سيستم هاي خريد و انبارداري و توزيع، تحقيق در عمليات، كنترل پروژه، طرح ريزي و تعميرات و نگهداري، كارسنجي و روش سنجي، مديريت كارخانه، حفاظت صنعتي، بررسي اقتصادي طرحهاي صنعتي، روابط صنعتي، فنون تجزيه و تحليل و طراحي سيستم، بازاريابي بين المللي، بهره وري و تجزيه و تحليل آن در سازمان، پروژه.
گرايش مديريت دولتي
هدف رشته مديريت دولتي، تربيت مديران شايسته اي است كه بتوانند وظايف پنجگانه محوله را به نحو احسن در سازمانها و تشكيلات دولتي كشور انجام دهند. اين وظايف عبارتند از : -1 برنامه ريزي و اجراي آن. 2 -سازمان دهي يا تقسيم وظايف بين كاركنان يك سازمان به نحوي كه با تقسيم كار بتوا ند مهارت پرسنل خود را در پرداختن به كارهاي جزئي افزايش دهد. 3- عمليات امور استخدامي يا كارگزيني كاركنان جديد. 4- هدايت و راهبري. 5- نظارت و كنترل.
دروس اصلي و تخصصي گرايش مديريت دولتي
روانشناسي سياسي، جامعه شناسي سازمانها، توسعه اقتصادي و برنامه ريزي، مديريت تحول سازماني، حسابداري دولتي، ماليه عمومي و تنظيم خط مشي مالي، فراگرد تنظيم و كنترل بوجه، مديريت سازمانهاي محلي و شهرداريها، مباني مديريت دولتي، مديريت تطبيقي، مديريت توسعه، مديريت تعاوني ها، تصميم گيري و تعيين خط مشي، سير انديشه هاي سياسي و تحول نهادهاي اداري، مباحث ويژه مديريت دولتي، حقوق اداري، سازماندهي و اصلاح تشكيلات و روشها، روابط كار در سازمان.
گرايش مديريت جهانگردي
لازمه توسعه و تقويت صنعت جهانگردي، اطلاع از زمينه هاي اقتصادي، اجتماعي، جغرافيايي و فرهنگي كشور است تا بتوان امكانات موجود و همچنين مسائل و مشكلاتي كه در راه ؟؟؟ اين صنعت وجود دارد، شناسايي كرد و سپس بر اساس تحقيقات موجود، يك برنامه ريزي دقيق و عملي داشت. و البته چنين كاري تنها به ياري مديراني كارآمد و متخصص در صنعت جهانگردي امكان پذير است. تخصصي كه در شاخه مديريت جهانگردي آموزش داده مي شود. يعني متخصص اين رشته در نهايت بايد بداند كه چه نوع جهانگردي را جذب كند؟ چگونه جذب كند؟ و چگونه بازارهاي جهانگردي جديدي براي جذب توريست ايجاد نمايد؟
دروس اصلي و تخصصي گرايش مديريت جهانگردي
تاريخ و فرهنگ ايران، شناخت روحيات ملل، قوانين و مقررات حقوقي جهانگردي، مباني مردم شناسي جهانگردي، مديريت بازاريابي و تبليغات جهانگردي، اقتصاد جهانگردي، شناخت صنايع دستي ايران، نقشه خواني و آشنايي با نقشه، جغرافياي جهانگردي ايران، شناخت صنعت جهانگردي، گذراندن اوقات فراغت، آداب سفر در اسلام، تجزيه و تحليل مسائل اجتماعي در ايران، باستان شناسي ايران، هنر و معماري ايران، آشنايي با موزه هاي ايران، امور مسافرت و صدور بليط، فن راهنمايي، برنامه ريزي توسعه جهانگردي، مطالعات تطبيقي سياستهاي جهانگردي، فرهنگ عامه، زبان انگليسي مكاتبات تخصصي، زبان انگليسي مكالمه، آشنايي با سازمانهاي دولتي ايران، نقش جهانگردي در بسط روابط بين الملل و گسترش منابع اقتصادي كشور،كارآموزي، اصول حسابداري، رياضيات و كاربرد آن در مديريت، آمار و كاربرد آن در مديريت، كامپيوتر و كاربرد آن در مديريت، اقتصاد خرد، اقتصاد كلان، روش تحقيق در مديريت، مباني سازمان و مديريت، تحقيق در عمليات، مديريت رفتار سازماني، مديريت منابع انساني، حقوق اساسي، مباني مديريت اسلامي، مباني سازمان و مديريت، سيستم هاي اطلاعاتي در مديريت.
گرايش مديريت بيمه
دانشجوي مديريت بيمه نحوه اداره سازمانهاي بيمه و چگونگي رفتار با بيمه گذارها را فرا مي گيرد تا بتواند آنها را به بيمه گذاري ترغيب و تشويق كند. همچنين دانشجويان درباره انواع فعاليت هاي بيمه مثل بيمه عمر، ماشين، خدمات درماني و غيره اطلاعات لازم را كسب كرده و چگونگي فعاليت در اين زمينه ها را براساس پايه و مباني مديريتي فرا مي گيرند.
نكاتي در باب آينده شغلي و تحصيلي رشته تحصيلي مديريت بيمه
آينده علمي و شغلي رشته تحصيلي بيمه به شرح ذيل است:
1- اخذ نمايندگي بيمه يا شركت نمايندگي بيمه
2- كارگزار بيمه
3- بازارياب بيمه
4- كار در شركتهاي بيمه (دولتي و خصوصي)
5- كار در بيمه مركزي ايران يا پژوهشكده بيمه مركزي يا وزارت اقتصاد در معاونت بانك و بيمه
براي آينده علمي
ادامه تحصيل در كارشناسيارشد رشتههاي مديريت بازرگاني در دانشگاه علامه طباطبايي يا كارشناسي ارشد رشتههاي مديريت.
دروس اصلي و تخصصي گرايش مديريت بيمه
حسابداري صنعتي، اصول مديريت بازرگاني، رواشناسي عمومي، جامعه شناسي، توسعه اقتصادي، حسابرسي، پول و ارز و بانكداري، حقوق مدني، حقوق تجارت، اصول بيمه، بيمه اموال، بيمه اشخاص، حسابداري شركت هاي بيمه، مديريت ريسك و بيمه، بيمه اتكايي، حقوق بيمه، بازاريابي و مديريت بازار، متون بيمه انگليسي.
گرايش مديريت بيمه اكو
بيمه اكو يك دانشكده تخصصي است كه در ايران ايجاد شده است و دانشجويان خود را از بين علاقه مندان كشورهاي عضو پيمان منطقه اي اكو انتخاب مي كنند. در اين گرايش موضوعات مختلف مديريتي، اقتصادي، حقوقي، حسابداري و تجاري آموزش داده مي شود و دانشجويان درباره ي نقش بيمه در ايجاد امنيت سرمايه گذاري و امنيت اقتصادي و رفاهي جامعه مطالعه مي كنند. گفتني است تفاوت اين گرايش با مديريت بيمه در آن است كه تمامي دروس گرايش مديريت بيمه اكو به زبان انگليسي است و از همين رو اين دانشكده در مرحله اول ده برابر ظرفيت، دانشجو مي پذيرد و سپس از بين داوطلبان افرادي كه تسلط بيشتري به زبان انگليسي دارند، انتخاب مي كنند. همچنين در اين گرايش به قوانين حقوق بينالملل و تجارت بينالملل توجه بيشتري مي شود.
گرايش مديريت امور گمركي
گمرك در خدمت تجارت جهان است و گرايش مديريت امور گمركي نيز بخشي از مديريت تجارتي وبازرگاني است كه در آن نحوه بررسي كالاهاي وارداتي و صادراتي و نحوه تنظيم اظهارنامه ها و چگونگي ايجاد تعرفه هاي مالياتي آموزش داده مي شود. همچنين دانشجويان مي آموزند بر اساس سياست اقتصادي كشور، كالاهاي ممنوعه و غير ممنوعه را شناسايي كنند.
دروس اصلي و تخصصي گرايش مديريت امور گمركي
ماليه عمومي و خط مشي مالي دولتها، اصول بيمه، حقوق و مقررات مدني، حقوق تجارت، توسعه اقتصادي و برنامه ريزي، حسابداري دولتي، مسايل بانكي و اعتبارات اسنادي، مكاتبات بازرگاني به زبان انگليسي، روشهاي تحقيق و مآخذ شناسي، اصول تنظيم وكنترل بودجه دولتي، قوانين و مقررات گمركي، شيمي كاني ها و فلزات، شناخت الياف نسجي و مصنوعات آنها، آشنايي با ماشين آلات و تجهيزات الكتريكي و الكترونيكي، آشنايي با ميراث فرهنگي، آثار هنري و عتيقه جات، مقررات عمومي صادرات و واردات سازمانها و كنوانسيونهاي بين المللي گمركي، زبان انگليسي تخصصي، بازرگاني بين الملل، امور مالي بين الملل، آشنايي با صنعت.
آينده شغلي، بازار كار، درآمد
به جرات ميتوان گفت كه يك فارغالتحصيل رشته مديريت اگر در طي تحصيل به خوبي مطالعه و تحقيق كرده و فرد كارآمدي باشد، هيچوقت بيكار نخواهد ماند. چرا كه امروزه شركتها براي اين كه بتوانند در مقايسه با رقيبان، كالا يا خدمات را در زماني كمتر، با هزينه پايينتر و كيفيت بالاتر به مشتريان تحويل دهند، به مديراني متبحر نياز دارند.
براي مثال در يك كارخانه كنتورسازي كه روزانه 700 كنتور با 26 نفر توليد ميكرد اكنون با حضور يك مديرعامل توانا و آشنا با فن مديريت ، روزانه 1050 كنتور با 13 نفر در هر خط توليد ساخته ميشود، همچنين ارزبري هر كنتور از 12 دلار به 9/1 دلار كاهش يافته است.
مدير عامل اين شركت در بخشي از خاطرات خود ميگويد:
در اوايل دوران مديريت شركت با يكي از كاركنان آشنا شدم كه از روي شرارت چندين بار با مدير عامل پيشين درگير شده بود اما بعد از اجراي طرح نظام مشاركت كه در آن علاوه بر همكاري جسمي از همكاري قلبي و روحي كاركنان نيز در پيشبرد اهداف كارخانه استفاده ميشود، همين فرد بيش از 250 طرح ارائه داد كه تنها يك طرح وي 50 هزار مارك صرفهجويي ارزي و 40 ميليون تومان صرفهجويي سالانه براي شركت به همراه داشته است.
بدون شك چنين مديري نه تنها بيكار نميماند بلكه اوست كه در ميان فرصتهاي شغلي مختلف ، بهترين را انتخاب خواهد كرد.
چون در رشتههاي مديريت اشتراك و تداخل دروس نسبتا بالاست، بنابراين ضرورتي ندارد كه فرصتهاي شغلي آنها را تفكيك كنيم اما اگر بخواهيم چنين كاري را انجام دهيم، بايد بگوييم كه فارغالتحصيل مديريت دولتي ميتواند در موسسات دولتي و عمومي و خدماتي مشغول به كار گردد. مديريت بازرگاني در سازمانهاي اقتصادي و بازرگاني فعاليت كند و مديريت صنعتي براي كار در سازمانهاي صنعتي و توليدي مناسبتر است.
دكتر ضرغام نيز در مورد فرصتهاي شغلي فارغالتحصيل مديريت جهانگردي ميگويد:
يك عقيده كلي در اين گرايش وجود دارد و آن اين است كه براي متخصص جهانگردي كار بينهايت است و البته اين بستگي به خلاقيت و نوآوري فارغالتحصيل اين رشته دارد تا بتواند نيازهاي بازار كار اين صنعت را يافته در آن قسمت مشغول به كار گردد. هر چند در حال حاضر به دليل كمبود نيروي كار متخصص در صنعت جهانگردي كشور، تمامي دانشجويان اين رشته جذب بازار كار ميشوند و ميتوانند در دفاتر خدمات مسافرتي بهعنوان مدير فني و يا تورگردان و يا در سازمان ايرانگردي و جهانگردي وزارت ارشاد و فرهنگ اسلامي مشغول به كار گردند.
دكتر يوسفي نيز در مورد فرصتهاي شغلي فارغالتحصيل بيمه ميگويد:
علاوه بر شركتهاي بيمه دولتي كه به متخصصان رشته مديريت نياز دارند، شركتهاي بازرگاني و حمل و نقل كه در ارتباط با تجارت بينالمللي هستند نيز فارغالتحصيلان اين گرايش را جذب ميكنند.
وي در ادامه در مورد فرصتهاي شغلي فارغالتحصيل بيمه اكو ميگويد:
فارغالتحصيل اين گرايش چون به زبان انگليسي تسلط كامل دارد، راحت جذب بازار كار ميشود و حتي بعضي از شركتهابه ما نامه مينويسند و از ما ميخواهند كه دانشجويان را پس از فارغالتحصيل شدن به شركت آنها معرفي كنيم.
دكتر يوسفي همچنين در مورد فرصتهاي شغلي مديريت امور گمركي ميگويد:
فارغالتحصيل اين رشته ميتواند در گمركها ، شركتهاي صادرات و واردات، حمل و نقل، بيمه، فرودگاهها و در مناطق مرزي مشغول به كار گردد.
تواناييهاي مورد نياز و قابل توصيه
داوطلب بايد از توان كافي در درسهاي رياضي، آمار، اقتصاد و زبان انگليسي دوره دبيرستان برخوردار باشد و درك بالايي در فهم مطالب به ويژه در زمينه امور مالي داشته باشد.
قدرت رهبري، اعتماد به نفس، روابط اجتماعي خوب، توان تجزيه و تحليل و قدرت بيان قوي از ويژگيهاي لازم براي دانشجوي رشته مديريت در تمامي گرايشها است.
همچنين به گفته دكتر حقيقي استاد مديريت بازرگاني دانشگاه تهران، دانشجوي اين رشته بخصوص در گرايشهاي بازرگاني و صنعتي بايد به مسائل تجاري و اقتصادي و محيط بازار علاقمند بوده و در دروس رياضي ، زبان انگليسي و ادبيات فارسي قوي باشد. چون در رشته مديريت براي تجزيه و تحليل مطالب بايد در درس رياضي قوي بود و همچنين براي دسترسي به منابع مختلف اين رشته، تسلط به زبان انگليسي بسيار اهميت دارد و بالاخره يك مدير بايد بتواند مطالب را به درستي و زيبايي بيان كرده و بنويسد وگرنه شنونده و يا خواننده مطالب او خسته خواهد شد. به همين دليل بايد در درس ادبيات قوي بوده و از نگارش خوبي بهرهمند باشد.
دكتر اصغرزاده يكي ديگر از اساتيد مديريت دانشگاه تهران نيز معتقد است كه دانشجوي رشته مديريت بخصوص مديريت صنعتي بايد در دروس رياضي و آمار قوي باشد و به همين دليل بهتر است كه دانشجويان اين گرايش از بين داوطلبان رشته علوم رياضي فيزيك انتخاب شوند.
دكتر شهيدي استاد مديريت صنعتي دانشگاه تهران نيز در مورد تواناييهاي لازم براي دانشجويان اين رشته ميگويد:
دانشجوي رشته مديريت بايد خلاقيت، نوآوري و قدرت تشخيص خوبي داشته باشد تا بتواند نتيجه تصميمي را كه امروز ميگيرد، در آينده ارزيابي كند و بدين وسيله از انجام كارهاي بيفايده كه گاه ميتواند ضرر و زيانهاي غيرقابل جبراني نيز به همراه داشته باشد، جلوگيري كند.
دكتر ضرغام استاد مديريت جهانگردي دانشگاه علامه طباطبايي نيز در مورد ويژگيهاي لازم براي دانشجوي اين گرايش ميگويد:
دانشجوي مديريت جهانگردي لازم است كه به تاريخ و فرهنگ خود و به درس جغرافيات علاقمند باشد و همچنين از روابط اجتماعي خوبي برخوردار بوده و به يك زبان خارجي مثل انگليسي ، فرانسه و يا عربي مسلط باشد تا بتواند با جهانگردان خارجي به راحتي ارتباط برقرار كند.
فارغالتحصيل اين رشته با تسلط به مباحث تئوري مديريت مالي در حوزههاي مختلف همچون سرمايهگذاري و بانكداري و بيمه و مديريت ريسك و مهندسي مالي ( ارائه روشهاي نوين مالي ) تامين مالي و اعتباري ميتواند در پستهاي مرتبط سازماني از جمله معاونت مالي ( در مفهوم جديد آن ) و معاونت سرمايهگذاري و تامين مالي اعتبارات مالي در بانكها و ارزيابي اقتصادي پروژهها و شركتهاي سرمايهگذاري و بورس اوراق بهادار و غيره مشغول بكار شوند. اين رشته در حال حاضر داراي آينده شغلي بسيار مناسبي است. از دانشگاه تهران از سال 1382 در مقطع كارشناسي اقدام به جذب دانشجو كرده است. امكان ادامه تحصيل در اين رشته تا مقطع دكترا وجود دارد. بديهي است كه در هر سازمان يا نهاد، كه افرادي خاص اهداف مشخصي را دنبال ميكنند، مهمترين ركن موفقيت آن سازمان يا نهاد، توانمندي مدير آن سازمان در استفاده بهينه از حداقل امكانات جهت بهره برداري بهتر براي نيل به اهداف است.
بارها از زبان اطرافيانتان در مورد مديران نالايق و كارمندان لايق آنها مطالب ريز و درشتي شنيده ايد. آنچه ما ميدانيم چيزي فراتر از اطلاعات شما نيست، فقط يادآوري اين نكته مهم است كه در كشور ما افراد هستند كه براي مجموعه تصميم ميگيرند نه يك سيستم از قبل تعريف شده. بازار كار اين رشته در صورت موافقت مقام مافوق ميتواند در بدنه عظيمالجثه دولت و بخش خصوصي باشد.
وضعيت ادامه تحصيل در مقاطع بالاتر
فارغالتحصيل مقطع كارشناسي مديريت ميتواند در مقطع كارشناسي ارشد در گرايشهاي مختلف: بازرگاني داخلي، بازاريابي بينالملل، مالي، تحول بازاريابي و بيمه به تحصيل ادامه دهد. اين گرايشها در دانشگاههاي داخل كشور ارايه ميشود. در دوره دكتري نيز گرايشهاي: مديريت منابع انساني، پژوهشهاي عملياتي رفتار سازماني و... ارايه ميشود.
در دوره كارشناسي ارشد 32 واحد و دوره دكترا 45 واحد درس اختصاصي ارايه ميشود.
وضعيت نياز كشور به اين رشته در حال حاضر
البته يك فارغالتحصيل رشته مديريت نبايد انتظار داشته باشد كه از همان بدو امر بهعنوان مدير يك شركت يا كارخانه مشغول به كار گردد. چون بخشي از مطالب و محتواي كلاسهاي مديريت بايد از محيط و سازمانهاي جامعه گرفته شود. بنابراين فارغالتحصيل اين رشته در ابتدا بايد بهعنوان يك كارشناس در ردههاي پايينتر وارد بازار كار شده و سپس به مرور پلههاي ترقي را طي كند. يعني ميتواند در طيف وسيعي از شركتها و سازمانها مانند شركتهاي تجاري، توليدي، مالي، بانكها، موسسههاي بيمه، سازمانهاي حسابرسي و موسساتي كه با تجارت خارجي سر و كار دارند بهعنوان مسئول تداركات، كارگزيني، امور مالي، بازاريابي و… مشغول به كار گردد.
مديريت دولتي: فارغالتحصيلان ميتوانند مشاغلي از قبيل: كارشناس اداري، امور كاركنان ، تشكيلات و روشها، طبقهبندي مشاغل، حقوق و دستمزد، برنامهريزي پرسنلي و نظاير آن و قبول مسئوليت در سمت مديران سطوح مياني و سرپرستي واحدهاي اداري و خدماتي وزارتخانهها و سازمانهاي دولتي و شهرداريها را عهدهدار شوند.
مديريت بازرگاني: فارغالتحصيلان گرايش مديريت بازرگاني ميتوانند در موسسههاي بازرگاني، اموري مانند تداركات، كارگزيني، امور مالي، و بازاريابي را عهدهدار شوند.
مديريت صنعتي: اين فارغالتحصيلان ميتوانند در قسمتهاي مديريت توليد، اداره و حفاظت فني و قسمت كنترل مرغوبيت كالا مشغول به كار شوند.
|